پنج‌شنبه/ 17 آذر / 1401
درس 36 دروس هیئت (تحصیل عرض بلد)

دروس هیئت و دیگر رشته های ریاضی

درس 35 دروس هیئت (تحصیل عرض بلد)

درس 35 دروس هیئت در ادامه مبحث تحصیل عرض بلد

درس 35 دروس هیئت – تحصیل عرض بلد: اگر عرض بلد ربع دور بود، آن در همه روی زمین جز دو نقطه معیّنه شخصیّه بیش نتواند بود که یکی قطب شمالی بود، و دیگر قطب جنوبی. و هر یک از این دو نقطه را عرض تسعین گویند.

درس 34 دروس هیئت (تحصیل عرض بلد)

درس 34 دروس هیئت در ادامه مبحث تحصیل عرض بلد

درس 34 دروس هیئت – تحصیل عرض بلد: اگر عرض بلد زائد بر مقدار تمام میل کلی است یا کمتر از ربع دور است، و یا به قدر ربع دور، و در دروس گذشته دانسته ایم که عرض مطلقاً چه عرض کواکب و چه عرض بلاد از ربع دور تجاوز نمی کند.

درس 33 دروس هیئت - تحصیل عرض بلد

درس 33 دروس هیئت در ادامه مبحث تحصیل عرض بلد

درس 33 دروس هیئت در ادامه مبحث تحصیل عرض بلد: 4- و اگر عرض بلد زائد بر میل کلی و کمتر از تمام میل کلی بوده باشد، بلد ذوظل واحد است مطلقاً خواه شمالی باشد و خواه جنوبی، زیرا که در این آفاق هیچگاه شمس به سمت رأس نمی رسد و ظل شاخص در وقت ظهر منعدم نمی گردد.

درس سی و دوم دروس هیئت - نحوه محاسبه عرض جغرافیایی (تحصیل عرض بلد)

نحوه محاسبه عرض جغرافیایی (تحصیل عرض بلد)

درس سی و دوم دروس هیئت – نحوه محاسبه عرض جغرافیایی (تحصیل عرض بلد): این درس نیز در تحصیل عرض بلد به تفضیلی بیش از پیش است. نخست باید مقدمه ای در تقسیم آفاق عنوان کنیم که خود ضابطه ای اصیل و مفید در مسائل هیوی است و آن این که در اصطلاح علم هیأت، بلد یا ذوظل واحد است و یا ذوظلین است و یا ذوظل دائر است.

دروس هیئت، درس 31 طول و عرض بلاد

درس 31 دروس هیئت با موضوع طول و عرض بلاد

درس 31 دروس هیئت با موضوع طول و عرض بلاد: این درس تتمّه درس پیش است. چون عرض بلد اقصر قوسی از دائره نصف النهار است که میان سمت الرأس یعنی قطب ظاهر افق، و میان معدل النهار افتد، لاجرم ارتفاع دائره معدل النهار از افق تمام عرض بلد خواهد بود و چون ارتفاع شمس را در هنگام موافات مرکز آن بدائره نصف النهار -در فرض مذکور- أخذ کرده ایم و میل کلی را بر آن افزوده ایم حاصل ارتفاع دائره معدل النهار می باشد که تمام عرض بلد است و چون آنرا از نود بکاهیم قوسی باقی، خود عرض بلد خواهد بود.

درس 30 دروس هیئت - طول و عرض بلاد

درس 30 دروس هیئت با موضوع طول و عرض بلاد

درس 30 دروس هیئت – طول و عرض بلاد: در مسائل هیوی احتیاج مبرم به معرفت اطوال و عرض بلاد است. از آنجمله مسأله تحصیل سمت قبله است که اکثر طرق آن باید از علم به طول و عرض بلد بدست آید. اکنون برخی از مطالب در پیرامون عرض بعرض می رسانیم.

درس بیست و نهم دروس هیئت - دایره وسط سماء رؤیت، یا دایره عرض اقلیم رؤیت

دایره وسط سماء رؤیت یا دایره عرض اقلیم رؤیت

درس بیست و نهم دروس هیئت – دایره وسط سماء رؤیت، یا دایره عرض اقلیم رؤیت: در علم هیأت از هشت اقلیم بحث می شود: هفت اقلیم زمینی و یک اقلیم آسمانی. در صحف عرفانی نیز از هشت اقلیم سخن بمیان می آید: هفت اقلیم ارضی و یک اقلیم فوق طبیعت و ورای آن که آنرا عالم منفصل نیز می گویند.

دایره اول السموت، دایره مشرق و مغرب

دایره اول السموت، دایره مشرق و مغرب

درس بیست و هشتم دروس هیئت – دایره اول السموت، دایره مشرق و مغرب: جمع سمت سموت است مثل رخت و رخوت، و شرط و شروط و نظائر آنها. و دائره اول السموت مبدء سمت است که اوّل سموت است. در بسیاری از کتابها اول السموت به اوّل السموات تحریف شده است که کاتب یا حروف چین آنرا سماوات جمع سماء پنداشته است.

درس بیست و هفتم دروس هیئت - دایره ارتفاع

دایره ارتفاع

درس بیست و هفتم دروس هیئت – دایره ارتفاع: آن را بدین جهت دائره ارتفاع گویند که ارتفاع و انحطاط کوکب و اجزاء فلک یعنی اجزاء قبه جسم کل که بر سطح فلک اعلی برده میشوند، بدو معلووم شود.