حکمت و فلسفه عارفانه

حضور و مراقبت استاد صمدی آملی / مجلس سوم (لطیفه ای در باب احضار)/۱

حضور و مراقبت استاد صمدی آملی

حضور و مراقبت استاد صمدی آملی / مجلس سوم (لطیفه ای در باب احضار)

 

استاد صمدی آملی (حضور و مراقبت)

بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم

الحَمدُلله رب‌ العالمین و صَلَّی‌ الله علی محمد و آله الطاهرین. السلام علیک یا أباالحسن، یا سُلطان، یا علی‌بن‌مُوسی‌الرّضا علیهماالسلام

لطیفه‌ای در باب احضار

یکی از لطایفی که با بحث حضور هماهنگ است این است که، انسان حق احضار خداوند را ندارد. ما در آن مقام نیستیم که بخواهیم ایشان را بیاوریم و پیش خودمان حاضر کنیم.

از معراج جناب رسول اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم و از نماز معلوم می‌شود که ما حق احضار خداوند، حق احضار انبیا و ائمه علیهم‌السلام را نداریم؛ زیرا شأن ما دون شان ایشان است.

البته اساتید متعارف را می‌شود احضار کرد؛ زیرا چه‌ بسا شاگردانی باشند که در مسیر انسانی از استاد قوی‌تر شوند و بتوانند اساتید خود را احضار کنند؛ مثلاً ملاحظه می‌فرمایید که جناب آقای محمدحسن الهی طباطبایی، به کرّات استادشان جناب آقای قاضی را احضار فرمودند، اما مثلاً احضار کردن امیرالمؤمنین و سایر ائمه علیهم‌السلام، جسارت به مقام ایشان است. ما نباید آن‌ها را نزد خود بیاوریم تا دستمان را بگیرند.

این‌که در نماز بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم و الحمدلله رب‌العالمین می‌گوییم، برای این است که با این اسماءالله قرب فریضه پیدا کنیم و بتوانیم در پیشگاه حق بالا رویم و حضور پیدا کنیم. بعد از آن بگوییم: حال که به محضر شما تشرف حاصل کردیم، ما را به راه راست هدایت فرما و در مسیر کسانی قرارمان ده که از تو اطاعت می‌کنند و ما را از آنانی که در مسیر تو نیستند دور فرما.

بخوانید!  شرح مراتب طهارت استاد صمدی آملی؛ مجلس یازدهم (قسمت سوم)

این‌طور نباشد که ما خداوند را پایین بیاوریم و بگوییم شما تشریف بیاورید و وقتی تنزل کنند و بفرمایند با ما چه کاری دارید؟ بگوییم می‌خواهیم به ما این و آن بدهی!

برای همین است که اولیا الله لطافتی که در مسیرشان به کار می‌گیرند این است که می‌فرمایند باید شما حضور داشته باشید نه این‌ که حق را احضار کنید بلکه خود حاضر شوید و در هرکجا که هستید خودتان را پیش خدا ببینید، چون توحید، توحید صمدی قرآنی است، توحید صمد است، پر است و براساس کریمه فَأَینَما تُوَلّوا فثَمَّ وَجه‌ الله، احضار کردن معنی ندارد.

غایب نبوده ای که شوم طالب حضور

پنهان نبوده ای که هویدا کنم تو را

حق، حضور مطلق است. کِی غایب بوده تا کسی بخواهد او را پیدا کند؟ انسان برای پیدا کردن کسی می‌رود که او غایب باشد. مثلاً به آقایی که در اینجا نیست، به بیرون از منزل رفته و یا در شهر دیگری است، زنگ می‌زنیم و یا خودمان به دنبال او می‌رویم تا او را پیدا کنیم، درحالی‌ که حق، شهود مطلق و حضور مطلق است، لذا می‌فرمایند خودت حضور پیدا کن که هر جا تو حضور پیدا کنی، بودِ ایشان را می‌بینی.

این‌که شاعر می‌فرماید:

غایب نبوده ای که شوم طالب حضور
پنهان نبوده ای که هویدا کنم تو را

با صدهزار جلوه برون آمدی که من
با صدهزار دیده تماشا کنم ترا

مقصود از صد هزار، علامت کثرت است، یعنی تو در این کثرات وجودی، بی‌نهایت جلوه کردی و خودت را هویدا ساخته ای.

این‌طور نیست که من بیایم یا تو بیایی، لذا حرف از این قرب هم باز حرفی ابتدایی است. حضور که قوی شود، قرب و بعد ندارد، دور و نزدیک ندارد و یکی، یکی است.

بخوانید!  حضور و مراقبت استاد صمدی آملی / مجلس سوم (لطیفه ای در باب احضار)/2

بیشتر بخوانیم: حضور و مراقبت استاد صمدی آملی / مجلس دوم (فاعل قابل می خواهد)

آقا در الهی‌نامه می‌فرمایند: الهی دو وجود ندارد و یکی را قرب و بعد نبُود

قرآن در این مقام، فقط به ما حضور را یاد می‌دهد و از ما نمی‌خواهد که حق را حاضر کنیم و مراد از حاضر شدن یعنی این‌ که از غفلت در بیاییم و مقصود از عدم احضار خدا و انبیا و ائمه علیهم‌السلام و مقصود از عدم طلب نمودن از ایشان نقض دعا نیست.

ادامه دارد…

کتاب حضور و مراقبت استاد صمدی آملی مجموعه سخنرانی های ایشان در مشهد مقدس و در محضر امام رضا علیه السلام در سال ۱۳۷۸ است

مجله اینترنتی تحلیلک

نوشته های مرتبط

شرح مراتب طهارت استاد صمدی آملی ؛ مجلس نهم (قسمت چهارم)

سوخته

شرح مراتب طهارت استاد صمدی آملی ؛ مجلس دوم (قسمت سوم)

سوخته

شرح مراتب طهارت استاد صمدی آملی ؛ مجلس ششم (قسمت چهارم)

سوخته

دیدگاه خود را ثبت کنید