پنج‌شنبه/ 1 مهر / 1400

چاقی کودکان و نوجوانان

شیوع اضافه وزن و چاقی کودکان و نوجوانان در همه‌ی جهان رو به افزایش است. کودکان و نوجوانان چاق بیشتر به ناراحتی هاي گوارشی – کبدي، قلبی و عروقی، غدد درون ریز و ارتوپدي مبتلا می شوند.

علاوه بر این، دختران چاق و داراي اضافه وزن، احتمالاً بیشتر به ناهنجاري هاي سیستم تولید مثل مانند بلوغ زودرس و اختلال قاعدگی و سندرم پلی کیستیک تخمدان مبتلا می شوند.

میزان شیوع عوامل خطرزاي بیماري هاي قلبی عروقی به مرور زمان در کودکان چاق و داراي اضافه وزن افزایش می یابد.

چاقی کودکان
چاقی کودکان

اصول درمان اضافه وزن و چاقی کودکان و نوجوانان چیست؟

  • تشویق کودکان و نوجوانان به افزایش فعالیت روزمره
  • عکس‌العمل درست در مورد رفتار غذایی نادرست:

کودکان و نوجوانان باید بیاموزند که این عکس‌العمل چگونه و چطور اتفاق می افتد و نباید آن‌ها را سرزنش کرد بلکه باید آن‌ها را با عادات صحیح غذایی آشنا نمود و در این راستا آن‌ها را مورد تشویق و حمایت قرار داد.

  • کاهش احساسات در رفتار غذایی:

کودکان و نوجوانان باید عادت کنند که مسائل را درک و نیازهای خود را بیان نموده و در زمان احساس ناراحتی و اضطراب به غذا خوردن رو نیاورند.

  • تنظیم نحوه غذا خوردن هنگام گرسنگی و نشان دادن عکس‌العمل به احساس سیری: برخی کودکان و نوجوانان حتی اگر سیر شده باشند به غذا خوردن ادامه می دهند.
  • تقویت اعتماد به نفس
  • پیشگیری از بازگشت اضافه وزن (در صورت موفقیت در کاهش وزن)
  • حمایت خانواده:

کودکان و نوجوانان نمی توانند به تنهایی عادت غذایی و فعالیت بدنی خود را تغییر دهند بلکه احتیاج به کمک و حمایت از طرف والدین و اطرافیان خود دارند، بنابراین حمایت و همکاری خانواده در درمان چاقی کودکان و نوجوانان ضروری بوده و یکی از اساسی ترین زمینه های موفقیت در پیشگیری و درمان چاقی به شمار می رود.

بیشتر بخوانید: فشار خون بالا در کودکان و راهکارهای پیشگیری از آن

چاقی کودکان
اضافه وزن کودکان و نوجوانان

علت چاقی کودکان و نوجوانان

در دوران کودکی و نوجوانی عادات غلط غذایی و نداشتن فعالیت بدنی از جمله مهمترین علل چاقی و اضافه وزن است. در این دوران مسایل روحی روانی می تواند بر روی دریافت افراد تاثیرگذار باشد.

بنابراین با انجام مشاوره های رفتار درمانی و اصلاح الگوی غذایی می توان از اختلالات وزنی در این گروه سنی پیشگیری کرد.

باید نوجوانان ترغیب به انجام فعالیت بدنی منظم و مصرف مواد غذایی سالم شوند. مصرف انواع نوشیدنی های گازدار و فست فودها از جمله مهمترین علل تغذیه ای در افزایش وزن این گروه سنی است.

بیشتر کودکان و نوجوانان چاق، به دلیل “بد خوری” دچار اضافه وزن نامطلوب شده اند نه در اثر “پرخوری”.

بیشتر بخوانید: ۵ قانون طلایی برای داشتن کودک خوش غذا و خوش اشتها

چاقی کودکان
چاقی کودکان

توصیه های کاربردی برای اصلاح الگوی غذایی کودکان و نوجوانان

  • مصرف مواد غذایی پروتئینی مانند تخم مرغ، حبوبات، گوشت های کم چربی، لبنیات کم چرب و… باعث افزایش احساس سیری در فرد می شود.

مصرف این مواد غذایی به عنوان منبع عمده پروتئين با کيفيت خوب، آهن و روي حائز اهميت است.

  • مصرف گروه شير و لبنيات در اين سنين براي رشد و استحکام دندان و استخوان ها ضروري است.

می توان در میان وعده ها از شیر استفاده کرد تا هم جلوی پرخوری و اشتهای کودک گرفته شود و هم اینکه از نظر کلسیم دریافت خوبی داشته باشد.

  • مصرف سبزي ها

معمولاً کودکان در اين سنين تمايلي به مصرف سبزي هاي تازه همراه با غذا ندارند. بهتر است والدين سبزيجات خام مثل هويج، گوجه فرنگي، کاهو، گل کلم و سبزيجات پخته مثل چغندر پخته ( لبو )، لوبيا سبز، کدو حلوايي را به عنوان ميان وعده مثلاً در هنگام تماشاي تلويزيون در اختیار فرزندانشان بگذارند.

  • کاهش و یا حذف مصرف شکلات و شيريني و تنقلات غذايي کم ارزش

مصرف بي رويه شکلات و شيريني و تنقلات غذايي کم ارزش موجب اختلال رشد و افزایش وزن یا چاقی خواهد شد. والدین بایستی حداقل، در منزل از نگه داشتن شکلات و شيريني خودداري کنند و به اين ترتيب، دسترسي دائمي آن ها را به اين نوع مواد کاهش دهند.

از دادن شکلات و شيرينی به عنوان جایزه به کودکان خودداری کنند و با تنظيم يک برنامه منظم، تعداد شکلات و شيريني که در طول روز مصرف مي شود را کنترل نمايند.

چاقی کودکان
اضافه وزن کودکان و نوجوانان

خانواده های گرامی در مورد اضافه وزن و چاقی کودکان و نوجوانان باید نکات زیر را در نظر داشته باشند

  • والدین بهترین الگوی رفتاری برای فرزندان هستند، در نظر داشته باشید برقراری شیوه زندگی سالم (تغذیه مناسب، فعالیت جسمی و آرامش روحی)، مهم ترین و موثرترین راه برای مقابله با اضافه وزن و چاقی است.
  • حتی با وجود زمینه ارثی چاقی، می توان از اضافه وزن پیشگیری کرد یا آن را درمان نمود.
  • هر سه وعده اصلی غذایی را مصرف کنید و اصل تنوع و تعادل در مصرف مواد غذایی را در نظر بگیرید.
  • عدم مصرف صبحانه یک عامل مهم در بروز اضافه وزن است، حتما هر روز صبحانه بخورید.
  • رژیم های غذایی خیلی محدود هر چند ممکن است در کوتاه مدت تا حدی باعث کاهش وزن شوند، اما در دراز مدت، بدن را نسبت به کاهش وزن مقاوم می کنند، به علاوه تاثیر منفی بر روند رشد دارند.
  • در فاصله بین وعده های غذایی هر چه می توانید آب بنوشید.
  • قبل از خوردن هر ماده غذایی، به این موضوع فکر کنید که آیا لذت کوتاه مدت ناشی از خوردن آن ارزش به خطر انداختن سلامتی شما را دارد یا نه. مطمئن باشید که با این روش در موارد بسیاری از خوردن مواد غذایی مضر برای سلامتی صرف نظر خواهید کرد.
  • همیشه سالاد را در شروع غذا مصرف کنید نه در پایان آن.
  • همراه غذا از انواع سبزیجات خام و پخته استفاده نمایید. به این ترتیب هم از مواد مفید آن ها استفاده خواهید کرد، هم زودتر احساس سیری خواهید کرد.
  • تند غذا خوردن و مصرف مواد غذایی در حین تماشای تلویزیون باعث بروز اضافه وزن می شود.
  • از هر فرصتی برای فعالیت جسمی استفاده کنید تا بتوانید روی هم رفته روزانه 30 تا 60 دقیقه تحرک کافی داشته باشید.
  • حداکثر مدت مجاز برای سرگرمی های بی تحرک مانند تماشای تلویزیون و سرگرمی های رایانه ای، 2 ساعت در شبانه روز است.
  • خواب ناکافی، دیر وقت و نامنظم باعث بروز اضافه وزن می شود.
  • در رسیدن به وزن مطلوب شکیبا باشید، مقادیر جزئی کاهش وزن و حتی ثابت نگه داشتن وزن نوعی موفقیت است که در دراز مدت فرد را به وزن مطلوب خواهد رساند.

 

بیشتر بخوانید: بشقاب من یا بشقاب غذای سالم /توصیه غذایی برای کودکان و نوجوانان

 

با تشکر از پروفسور رویا کلیشادی

مجله اینترنتی تحلیلک

اسکرول به بالا