شرح مراتب طهارت
طهارت به عنوان اولین و ابتدائی ترین عمل و مرحله برای مراحل بعدی کمالات انسانی می باشد.
طهارت حاوی یک معنای ظاهری و یک معنای باطنی است. معنای ظاهری طهارت پاکی است ما قصد داریم که سلسله مباحث مربوط به معنای باطنی طهارت را تقدیم حضورتان کنیم.
اما طهارتِ ظاهری در سه بخش وضو و غسل و تیمم حاصل می شود و این طهارتی است که در فقه مطرح است و طهارت را در فقه برای این مطرح فرمودند که بدن انسان را از نجاست های ظاهری پاک کند چرا که فقه مربوط به بدن طبیعی و اعمال قالبیه آن همانند نماز و روزه و احکام شرعی است.
انسان با انجام این طهارت به مقام تجلیه میرسد و تجلیه مربوط به بدن و ظاهر انسان است و مطابق این طهارت و قوانین شرع، انسان آراسته می شود.
لذا طهارت و قوانین و احکام شرعیه باید در متن انسان و اجتماع پیاده شود تا هر دو را تجلیه نماید.
وضو
شاخصه مرتبه طهارت را وضو تشکیل می دهد در روایتی آمده است که { الوضوءُ نورٌ } یعنی وضو گرفتن نور است و در روایتی دیگر آمده اگر شخصی با وضو باشد و قبل از اینکه وضویش باطل شود وضوی دیگر بگیرد او نور بر نور افزوده است که: { الوضوءُ علی الوضوءُ نورٌ علی نور } برای اینکه بحث وضو و طهارت را دنبال کنیم نکته سیصد و شصت و پنج از کتاب هزار و یک نکته علامه حسن زاده آملی روحی فداء را مطرح می کنیم که این نکته خود سری ار اسرار وضو گرفتن و طهارت می باشد.
در این کتاب شریف حدیثی از جناب رسول اکرم { صلی الله علی محمد و آل محمد } نقل شده که حضرت فرمود: امت من از اثر دست و روی شستن روی سپید و دست و پای سپید باشند. بدان که ایزد تعالی چون نماز را واجب کرد نخواست که بندگان وی به دنیا آلوده، به خدمت آیند، ایشان را فرمود که وضو کنند و با این چهار عضو مخصوص کرد. زیرا که آدم اول روی به درخت گندم کرد و به پای رفت و به دست از درخت گندم باز کرد و بر سر نهاد و بر حوا آمد. ایزد (عز اسمه) این چهار عضو گنهکار را بفرمود: شستن به گاه خدمت.
جناب رسول الله فرمود خداوند وقتی نماز را واجب کرد دید که بندگانش آلوده اند لذا دستور داد که طهارت کنند و قبل از ورود به نماز اول روشن گردند و سپس وارد منطقه روشنایی نماز شوند چرا که نماز پاک است و روشن و حقیقتش تماماً طهارت است و کسی که وضو و طهارت ندارد تاریک است و تاریکی حق ملاقات با روشنایی نماز را ندارد.
نتیجه برای طهارت اینکه:
انسان با وضو گرفتن نورانی می شود و خود را برای ورود در منطقه نورانی دیگری به نام نماز آماده می سازد.
برگرفته از کتاب شرح مراتب طهارت (جلد ۱) استاد صمدی آملی
مجله اینترنتی تحلیلک