همراهان همیشگی مجله اینترنتی تحلیلک؛ در این مطلب می خواهیم با زندگینامه جیمز کامرون کارگردان بزرگ سینمای جهان آشنا شویم.
جیمز فرانسیس کامرون در ۱۶ اوت ۱۹۵۴ در «کپسوکاسینگ» از توابع ایالت اُنتاریوی کانادا به دنیا آمد. مادرش «شرلی» هنرمند بود و پدرش «فیلیپ کامرون» مهندس برق؛ حرفههای والدین به وضوح در شکلگیری روحیات و علایق جیمز موثر بودند. جیمز در چیپاوای انتاریو بزرگ شد و همانجا دوران تحصیل در مقطع ابتدایی را گذراند. وقتی ۱۷ سال داشت به همراه خانوادهاش در سال ۱۹۷۱ به کالیفرنیای آمریکا مهاجرت کرد.
به طور کلی فیلمهای جیمز کامرون در دنیا بیش از 6 میلیارد دلار فروش داشته است. فیلمهای آواتار و تایتانیک با فروش 2.78 و 2.19 میلیارد دلاری به ترتیب دومین و سومین فیلمهای پرفروش دنیا محسوب میشوند. او دارای رکورد کارگردانی 2 فیلم از 5 فیلم دنیاست که بیش از 2 میلیارد دلار فروش داشتهاند. در سال 2010 مجله تایمز (Times) کامرون را به عنوان یکی از 100 فرد تاثیرگذار در دنیا انتخاب کرده است.
زندگینامه جیمز کامرون
جیمز کامرون از کودکی طرفدار فیلمهای علمی-تخیلی بود و آن طور که گفته شده بخش مهمی از آن دوران را به تماشای این نوع فیلمها پرداخته است.
او در سال 1974 ترک تحصیل کرد و به شغلهای نامرسوم روی آورد. او مدتی راننده تریلی و سرایدار بود و در اوقات فراغتش نویسندگی میکرد. علاقه او به صنعت فیلم سازی از دورانی شروع شد که نوشتههای دانشآموزان و تاثیرات آن بر مخاطب را در کتابخانه بررسی میکرد. پس از این اتفاق در سال 1977 او محو تماشای فیلم «جنگ ستارگان» (Star Wars) شد و اشتیاقی که دیدن این فیلم در او به وجود آورد باعث شد که از شغل راننده تریلی بودن استعفا دهد تا به صنعت فیلم سازی ورود کند.
جیمز کامرون نخستین فیلم خود را در ۱۹۷۸ میلادی ساخت؛ یک فیلم کوتاه در ژانر علمی-تخیلی با نام Xenogenesis. این فیلم رزومه خوبی شد تا بتواند در New World Pirctures مشغول به کار شود؛ صاحب این شرکت کارگردان مشهور سینما، راجر کورمن بود. کامرون در نیو ورلد کارهای مختلفی انجام داد؛ از کارگردانی هنری در فیلم نبرد فراسوی ستارهها (Battle Beyond the Stars) تولید ۱۹۸۰ تا کارگردانی فیلم پیرانا ۲: تخمریزی (Piranha II: The Spawning) تولید ۱۹۸۱
زندگی هنری جیمز کامرون در سال ۱۹۸۴ با نویسندگی و کارگردانی فیلم «نابودگر» (Terminator) فصلی نو به خود دید؛ این فیلم داستانی علمی-تخیلی را روایت میکرد که در آن روباتی (با بازی آرنولد شوارتزنگر) از آینده به حال سفر میکند تا جلوی رهبر نهضت را بگیرد و مانع نبرد انسانها و روباتها شود. نابودگر بسیار موفق بود و به کامرون کمک کرد پروژه بعدیاش را کلید بزند، یعنی دنبالهای برای فیلم بیگانه (۱۹۷۹) ساخته ریدلی اسکات.
بیگانههای جیمز کامرون در ۱۹۸۶ با بازی بهیادماندنی «سیگرنی ویور» در نقش یک قهرمان زن در فضا بر پرده نقرهای رفت. Aliens که کامرون خودش نوشته و کارگردانی کرده بود در چندین بخش، از جمله بهترین بازیگر زن برای ویور، نامزد دریافت جایزه اسکار شد.
بعد از این موفقیت بزرگ فیلم The Abyss را در سال ۱۹۸۹ کارگردانی کرد ولی نتوانست نظرها را به خود جلب کند. روند فیلم خستهکننده بود و بیشتر در محفظهای زیر آب میگذشت؛ حتی این خستگی بر عوامل فیلم خدمه هم اثر گذاشته بود. بعد از اکران فیلم، نه منتقدان و نه تماشاگران نظر مساعدی نداشتند و ماجرای فیلم را جذاب نیافتند. البته علی رغم این موضوع جلوههای بصری آن در زمان خود بینظیر بود و به همین خاطر جایزه اسکار را در این بخش از آن خود کرد.
در سال 1991 طی همکاری با سومین همسرش، کاترین بیگلو، کامرون به او در تولید فیلم اکشن Point Break کمک کرد. این فیلم از نظر سینمایی بد نبود اما با اتمامش زندگی مشترک جیمز و کاترین را هم خاتمه داد. هرچند ظاهرا این جدایی تاثیر چندانی لااقل از نظر حرفهای روی کامرون نداشت و همان سال یکی دیگر از پرفروشهای تاریخ سینما را اکران کرد، یعنی نابودگر ۲: روز قضا.
این فیلم بیش از ۲۰۰ میلیون دلار فروخت و با جلوههای ویژهی خارقالعادهاش مرزها را جابهجا کرد. این فیلم، هم به دل تماشاگران نشست هم یکی از بازیگرانش به دل جیمز؛ او چند سال بعد با یکی از هنرپیشگان این فیلم (لیندا همیلتون) ازدواج کرد.
جیمز کامرون با ادغام مسائل عشقی و جاسوسی فیلمنامه True Lies را نوشت و کارگردانی کرد. در این فیلم جیمی لی کرتیس و آرنولد شوارتزنگر بازی کردند. دروغهای حقیقی به صدر جدول فروش رسید، در سراسر جهان به فروش ۳۷۸ میلیون دلاری دست یافت و جایزه جلوههای ویژهی اسکار را هم از آن خود کرد. جیمز کامرون در سال ۱۹۹۵ در تهیهکنندگی و نویسندگی فیلم دیگر کاترین بیگلو به نام Strange Days همکاری کرد. این فیلم هم در ژانر علمی-تخیلی و هیجانی بود.
عاشقانه ای به نام تایتانیک
جیمز کامرون بعد از این فیلم تمام همت خود را معطوف به تصویر کشیدن داستان کشتی تایتانیک کرد؛ فیلمی که در آن رفت و برگشت کلامی و بدنی دو عاشق، با بازی لئوناردو دیکاپریو و کیت وینسلت، تماشاگر را با خود به عرشه کشتی محکوم به فنای تایتانیک میبرد و او را تا غرق شدن کشتی بر صندلی سینما میخکوب میکند.
جیمز کامرون برای بازآفرینی این فاجعه دریایی تاریخی، یک نسخه مشابه از تایتانیک به بلندای ۲۳۶ متر ساخت و با بیش از ۶۴ میلیون لیتر آب فیلمبرداری را انجام داد. این فیلم حدود ۲۰۰ میلیون دلار خرج برداشت، با مشکلات متعددی مواجه شد، بارها تاخیر خورد تا جایی که خیلی از اهالی سینما عاقبت فیلم را مانند داستانی که روایت میکرد، غرق شدن میدانستند.
اما کامرون خلاف همه تردیدها را اثبات کرد و در دسامبر ۱۹۹۷ فیلم را به سینماها فرستاد. نقدهای فوقالعاده با فروش بینظیر همراه شدند تا تایتانیک اولین فیلمی در تاریخ باشد که به فروش ۱ میلیارد دلاری میرسد و همزمان در ۱۴ بخش، نامزد جایزه اسکار میشود.
جیمز کامرون برای این فیلم سه اسکار بهترین کارگردانی، بهتر تدوین و بهترین فیلم را دریافت کرد.
فعالیت های تلویزیونی
جیمز کامرون بعد از تایتانیک به سراغ شخصیتهای کمیک مصور رفت و اول از همه مرد عنکبوتی را انتخاب کرد. قرار بود کار روی پروژهای که منهم گولان در شرکت کنون فیلم توسعه داده بود انجام شود. دیوید کوپ استخدام شد تا به کمک کامرون بیاید تا فیلمنامه را بنویسند. اما وقتی فیلمنامه تکمیل شد شرکت کلمبیا که لیسانس فیلم را در اختیار داشت تصمیم گرفت همه اعتبار را به کوپ بدهد و فقط نام او را به عنوان فیلمنامهنویس اعلام کند. علی رغم نارضایتی کامرون و چند تن دیگر مرد عنکبوتی نهایتا در ۲۰۰۲ به پرده سینما رسیدن و فقط نام دیوید کوپ را در اسامی پایانی خود نوشت.
کامرون که دستش از ساختن مرد عنکبوتی کوتاه مانده بود از سینما به تلویزیون رفت و یک سریال ابر قهرمانی به نام Dark Angel ساخت. ابر قهرمان این سریال یک زن بود و از این بابت توسط مجامع حامی تساوی جنسیتی مورد تقدیر قرار گرفت. اما علی رغم اینکه هواداران از فصل اول خوششان آمده بود، فصل دوم چنگی به دل نزد و تولیدش متوقف شد؛ البته کامرون شخصا یک قسمت پایانی دو بخشه و دو ساعته برای آن ساخت تا کارش را نیمهکاره نگذاشته باشد.
شاهکاری به نام «آواتار»
جیمز کامرون دست به انقلابی دیگر در دنیای جلوههای ویژه زد و با اکران فیلم آواتار در ۲۰۰۹ تصورها از آنچه ممکن است را تغییر داد. این فیلم درباره برخورد نیروهای آمریکایی با جمعیت یک سیاره دیگر بود. سم واشنگتن در فیلم آواتار نقش یک سرباز آمریکایی را دارد که سعی میکند به جبهه مقابل (مردم سیاره بیگانه) کمک کند؛ در این حین به یکی از آنها دل میبازد و داستان پیش میرود.
با اینکه فیلمنامه آواتار در سال 1995 نوشته شده بود، اما دلیل صبر کردن جیمز کامرون، پیشرفت تکنولوژی برای فیلمبرداری بود. در سال 2005 کامرون اعلام کرد که دو فیلم را در برنامه دارد؛ «آلیتا: فرشته جنگجو» و آواتار. قرار بود اول آلیتا: فرشته جنگجو ساخته شود، اما در سال 2006 این دو فیلم جای خود را با یکدیگر عوض کردند. بودجهای که برای ساخت آواتار در نظر گرفته بودند مرز 300 میلیون دلار را رد میکرد.
آواتار اولین فیلمی بود که با تکنولوژی سه بعدی ساخته شد. تاخیر چند ماهه نیز به بهبود فیلم در بخشهایی که مربوط به تکنولوژی سه بعدی بود کمک بسیاری کرد. در تاریخ 18 دسامبر 2009 بود که جیمز کامرون توانست بار دیگر رکوردها را اینبار با فیلم جدید خود یعنی آواتار جابجا کند. این فیلم در آمریکا و کانادا 749.7 میلیون دلار و در جهان 2.9 میلیارد دلار فروش داشت. این اثر در اسکار کاندید 9 جایزه شد و توانست 3 عنوان از جوایز را از آن خود کند.
جیمز کامرون همچنین بنیانگذار شرکتهای لایتستورم اِنترتینمنت (Lightstorm Entertainment)، دیجیتال دومین (Digital Domain) و ارثشیپ پروداکشن (Earthship Productions) است. او در کنار فیلم سازی، جهانگرد فعالی است و در کشف اعماق دریاها خدمات زیادی انجام داده است. از فعالیتهای کامرون در این زمینه میتوان به همکاری در ساخت دوربینهای فیلمبرداری کنترل از راه دور در زیر دریا اشاره کرد.
فیلم های جیمز کامرون
| نام فیلم | سال انتشار | نقش | نمره IMDb |
|---|---|---|---|
| Xenogenesis | 1978 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 5.4/10 |
| Piranha II: The Spawning | 1981 | کارگردان و نویسنده | 3.7/10 |
| The Terminator | 1984 | کارگردان و نویسنده | 8/10 |
| Rambo: First Blood Part II | 1985 | نویسنده | 6.5/10 |
| Aliens | 1986 | کارگردان و نویسنده | 8.3/10 |
| The Abyss | 1989 | کارگردان و نویسنده | 7.6/10 |
| Terminator 2: Judgment Day | 1991 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 8.5/10 |
| Point Break | 1991 | تهیهکننده | 7.3/10 |
| True Lies | 1994 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 7.2/10 |
| Strange Days | 1995 | نویسنده و تهیهکننده | 7.2/10 |
| Titanic | 1997 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 7.8/10 |
| Solaris | 2002 | تهیهکننده | 6.2/10 |
| Ghosts of the Abyss | 2003 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 6.8/10 |
| Volcanoes of the Deep Sea | 2004 | تهیهکننده | 6.9/10 |
| Aliens of the Deep | 2005 | کارگردان و تهیهکننده | 6.4/10 |
| Avatar | 2009 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | 7.8/10 |
| Sanctum | 2011 | تهیهکننده | 5.9/10 |
| Cirque du Soleil: Worlds Away | 2012 | تهیهکننده | 6.8/10 |
| Deepsea Challenge 3D | 2014 | تهیهکننده | 6.8/10 |
| The Game Changers | 2018 | تهیهکننده | 8/10 |
| Alita: Battle Angel | 2019 | نویسنده و تهیهکننده | 7.3/10 |
| Terminator: Dark Fate | 2019 | نویسنده و تهیهکننده | 6.3/10 |
| Avatar 2 | 2022 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | – |
| Avatar 3 | 2023 | کارگردان، نویسنده، تهیهکننده | – |
جوایز و افتخارات جیمز کامرون
جیمز کامرون برای 69 جایزه برنده شده و 68 نامزدی را در فهرست خود دارد. وی همچنین برنده 3 اسکار است.
| نام فیلم | سال انتشار | اسکار | بفتا | گلدن گلوب |
|---|---|---|---|---|
| Aliens | 1986 | 7 نامزدی و 2 جایزه | 4 نامزدی و 1 جایزه | 4 نامزدی |
| The Abyss | 1989 | 4 نامزدی و 1 جایزه | — | — |
| Terminator 2: Judgment Day | 1991 | 6 نامزدی و 4 جایزه | 3 نامزدی و 2 جایزه | — |
| True Lies | 1994 | 1 نامزدی | 1 نامزدی | 1 نامزدی و 1 جایزه |
| Titanic | 1997 | 14 نامزدی و 11 جایزه | 10 نامزدی | 8 نامزدی و 4 جایزه |
| Avatar | 2009 | 9 نامزدی و 3 جایزه | 8 نامزدی و 2 جایزه | 4 نامزدی و 2 جایزه |
امیدواریم از مطالعه زندگینامه جیمز کامرون لذت برده باشید.
مجله اینترنتی تحلیلک
